دانشمندان در حال بررسی این موضوعاند که چگونه داروهای «جیالپی-۱» مانند اوزمپیک، احتمالا نه فقط یک پیشرفت مهم در زمینه سوختوساز بدن به شمار میروند، بلکه میتوانند مغز برخی بیماران را نیز دگرگون کنند.
«جیالپی-۱»ها در ابتدا برای درمان دیابت و چاقی ساخته شدند، اما پژوهشگران در دانشگاه کلرادو آنشوتز دریافتهاند که این داروها، ارتباطات مغزی را در برخی بیماران افزایش دادهاند و پژوهشگران به واشنگتنپست گفتهاند [که این داروها] ممکن است فراتر از کاهش اشتها، مغز را سیمکشی دوباره کنند [و الگوهای ارتباطی مغز را تغییر دهند].
در حالی که دانشمندان تاکید کردند هنوز ناشناختههای زیادی درباره داروهای جیالپی-۱ وجود دارد و پژوهشها محدودند، برخی از بیمارانی که این دارو را مصرف میکنند، جدا از کاهش گرسنگی یا هوس خوردن غذا، تاثیرات مثبتی را نیز گزارش کردهاند.
گزارش شده است که این دارو احتمال نوشیدن الکل یا بروز رفتارهای وسواسی [کنترلناپذیر] را در برخی بیماران کاهش داده است و پژوهشهای اولیه درباره این موضوع در حال انجام است که چگونه این دارو ممکن است روزی به عنوان درمان احتمالی اعتیاد استفاده شود. همچنین این رسانه گزارش میدهد که جیالپی-۱ها در برخی موارد تمرکز افراد را بهبود بخشیدهاند.
پژوهشهای پیشین، که به بررسی داروهای جیالپی-۱ و مغز پرداختهاند، نشان دادهاند که این داروها ممکن است روند کاهش حجم بخشهایی از مغز را که برای برنامهریزی، حافظه، احساسات و یکپارچهسازی اطلاعات حسی ضروریاند، کند کنند.
دانشمندان همچنین در حال بررسی این موضوعاند که آیا جیالپی-۱ها میتوانند به عنوان راهی برای به تاخیر انداختن یا پیشگیری از بیماریهایی مانند آلزایمر مفید باشند یا نه.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
در حالی که پژوهشگران این پرسش را مطرح کردهاند که آیا جیالپی-۱ها میتوانند به درمان پارکینسون کمک کنند یا نه، یک کارآزمایی بالینی اخیر، رویهمرفته هیچ تاثیری را نشان نداد. همچنین بر اساس این گزارش، یک کارآزمایی بالینی بزرگ در مراحل پایانی روی این دارو برای بیماران مبتلا به آلزایمر نیز نتوانست نشان دهد که این دارو روند افت شناختی و عملکردی بیماران را به طور قابلتوجهی کند کرده است.
با این حال، بسیاری از دانشمندان در حال بررسی این موضوعاند که آیا داروهای جیالپی-۱ میتوانند مستقیما بر مغز اثر بگذارند و از طریق کاهش التهاب، بهبود سوختوساز بدن و کاهش استرس، به طور بالقوه دستگاه عصبی افراد را دگرگون کنند یا نه.
یافتههای دانشگاه کلرادو آنشوتز، که با واشنگتن پست به اشتراک گذاشته شد، زمانی به دست آمد که پژوهشگران در حال تحقیق روی زنان جوانی بودند که برای درمان یک اختلال هورمونی شایع به نام «سندرم تخمدان پلیکیستیک» یا «پیسیاواس» از داروهای جیالپی-۱ استفاده میکردند. نام این بیماری اخیرا به «سندرم تخمدانی متابولیک چندغدهای» یا «پیاماواس» تغییر یافته است.
آلیسون شاپیرو، پژوهشگر ارشد این مطالعه، به [واشنگتن] پست گفت که ظرف چند ماه پس از مصرف جیالپی-۱، تعداد ارتباطات مغزی بیماران در «شبکه برجستهساز»، که به جهتدهی توجه کمک میکند، چند برابر شده بود.
[توضیح مترجم: شبکه برجستهساز (Salience Network) به مجموعهای از ساختارهای بههمپیوسته مغزی گفته میشود که مهمترین وظیفه آن غربال اطلاعات و تشخیص محرکهای مهم و برجسته (از میان هزاران محرک محیطی و درونی) است. این شبکه مانند یک سوئیچ هوشمند عمل میکند و تعیین میکند مغز باید به چه چیزی توجه کند.]
شاپیرو گفت: «انتظار نداشتیم این اثر را مشاهده کنیم و واقعا نمیدانیم معنای آن چیست.»
بر اساس این گزارش، شاپیرو در طول این کارآزمایی، شروع به اسکن مغز شرکتکنندگان کرد. این اسکنها [ذهن] پژوهشگران را به سمت این احتمال برد که این بیماری [یعنی سندرم تخمدانی متابولیک چندغدهای]، ممکن است با اختلال در هیپوتالاموس مرتبط باشد، بخشی از مغز که گرسنگی، استرس، خواب و هورمونها را تنظیم میکند و همچنین دارای غلظت بالایی از جیالپی-۱ است.
این اسکنها همچنین نشان دادند که ارتباطات میان نواحی مختلف مغز افزایش یافته است.
اگرچه بسیاری از افراد تاثیرات مثبت جیالپی-۱ها را گزارش کردهاند، برخی مصرفکنندگان از مهمغزی شکایت کردهاند، در حالی که برخی دیگر میگویند لذت کمتری را تجربه میکنند و انگیزه کمتری دارند.
دانشمندان هشدار دادند که این پژوهش جدید هنوز در مراحل اولیه قرار دارد و هنوز مشخص نکردهاند که این تغییرات نشاندهنده چه چیزی است و در بلندمدت ممکن است چه تاثیری بر مغز بگذارد.
پژوهشگران همچنین این پرسش را مطرح کردهاند که این داروها چه تاثیری ممکن است بر مغز در حال رشد کودکان داشته باشند.
شاپیرو گفت: «نمیتوانیم بنا را بر این بگذاریم آنچه در بزرگسالان رخ میدهد و نحوه واکنش آنها، همان چیزی باشد که در نوجوانان رخ خواهد داد.»
شاپیرو امیدوار است به بررسی این موضوع ادامه دهد که این داروها چه تاثیر احتمالی بر کودکان دارند و آیا تغییرات عصبی که ممکن است در پی مصرف آنها تجربه کنند، ماندگار خواهد بود یا نه.
او گفت: «آزمون واقعی این است که ببینیم وقتی مصرف این دارو در نوجوانان متوقف میشود، اثرات آن بر مغز تا چه اندازه پایدار میماند.»
گریس همیلتون، یکی از شرکتکنندگان در این تحقیق، که از اوایل دهه بیست زندگی خود از جیالپی-۱ها استفاده کرده است، گفت از زمان مصرف این دارو چند تغییر مهم را در مغز خود مشاهده کرده است.
او به واشنگتن پست گفت در حالی که همیلتون ۲۸ ساله در دوران نوجوانی از داروهای ضدافسردگی متعددی استفاده میکرد، دیگر به آنها نیازی ندارد. او همچنین نوشیدن الکل در موقعیتهای اجتماعی [یعنی در مهمانیها و دورهمیها] را کنار گذاشته است و میگوید دیگر هیچ تمایلی به نوشیدن الکل ندارد.
او گفت: «احتمالا حاضرم شرط ببندم که این [تغییرات] تصادفی نیستند.»
© The Independent

